ស៊ុន រ៉ន៖ សាច់រឿងសង្ខេបអ្នករស់រានមានជីវិតពីរបបខ្មែរក្រហម និងសុខភាពនៅពេលបច្ចុប្បន្ន
ខ្ញុំឈ្មោះ ស៊ុន រ៉ន ភេទស្រី អាយុ៦៦ឆ្នាំ ខ្ញុំកើតក្នុងឆ្នាំ ១៩៥៧ នៅភូមិវិហារខ្ពស់ ឃុំលាយបូរ ស្រុកត្រាំកក់ ខេត្តតាកែវ។ បច្ចុប្បន្នខ្ញុំរស់នៅ ភូមិបាក់នឹម ឃុំច្រេស ស្រុកជុំគិរី ខេត្តកំពត។ ឪពុកឈ្មោះ សិន ទ្រុន (ស្លាប់) ដោយសារជំងឺ ម្ដាយខ្ញុំឈ្មោះ ឃុំ ឃិន (ស្លាប់)ដោយសារជំងឺ ខ្ញុំមានបងប្អូនសរុបចំនួន៩នាក់ ស្រី៣នាក់។ កាលពីកុមារភាពក្នុងឆ្នាំ ១៩៦៩ ខ្ញុំបានចូលរៀននៅសាលាបាក់ទូក តែខ្ញុំបានរៀនត្រឹមថ្នាក់ទី១ប៉ុណ្ណោះខ្ញុំបានឈប់រៀនដោយសារគ្រួសារខ្ញុំពេលនោះមានជីវភាពក្រីក្រលំបាកពេកទើបខ្ញុំត្រូវឈប់រៀនមកជួយការងារខ្លះៗរបស់ឪពុកម្ដាយ។ ដោយស្ថិតក្នុងឆ្នាំ ១៩៧០ មានរបបមួយកើតឡើងគឺរបប លន នល់ ដែលនាំ ឱ្យកើតមានព្រឹត្តិការណ៍ទម្លាក់សម្តេចះព្រះនរោត្ត សីហនុ ក្នុងភូមិដែលខ្ញុំរស់នៅ មិនសូវមានភាពច្របូកច្របល់ប៉ុន្មាននោះទេ ហើយក៏មិនសូវមានមនុស្សស្លាប់ច្រើនដែរព្រោះកងទ័ពភាគច្រើនទម្លាក់គ្រាប់ផ្លោងនៅតែក្នុងព្រៃតាមជួរភ្នំ ចំពោះទ្រព្យសម្បត្តិវិញគឺមិនសូវបាត់បង់ច្រើននោះទេ ចំណែកខ្ញុំបានរត់ភៀសខ្លួនទៅតែម្នាក់ឯង។ ខ្ញុំត្រូវគេចពីគ្រាប់បែករហូតដល់ឆ្នាំ ១៩៧៥ ក៏កើតមានរបបមួយទៀតគឺរបប កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ ដែលប្រជាជនស្គាល់និងដឹងច្បាស់ថាជារបបខ្មែរក្រហម ដែលដឹកនាំដោយ ប៉ុល ពត។ ក្នុងឆ្នាំដដែលនោះខ្មែរក្រហមបានចូលមកដល់ភូមិស្រុកដែលខ្ញុំរស់នៅនិងបានជម្លៀសប្រជាជនចេញទៅអ្នកខ្លះធ្វើជាឈ្លប អ្នកខ្លះទៀតធ្វើជាទាហានខ្មែរក្រហម ក្នុងរបបខ្មែរក្រហមនោះខ្ញុំត្រូវបានខ្មែរក្រហមចាប់តាំងឱ្យចូលជាចល័តនិងបានធ្វើការជាមួយគ្រួសារនៅ ភូមិវិហារខ្ពស់ ដោយបានប្រើខ្ញុំឱ្យរែកដី, ស្ទូងស្រូវ និងបុកអង្ករជាដើម។ បើក្រឡេមកមើលការហូបចុកកាលពីរបបខ្មែរក្រហមវិញខ្ញុំមិនសូវ គ្រប់គ្រាន់នោះទេដោយ ហូបត្រឹម ២ពេលក្នុងមួយថ្ងៃ។
រហូតដល់ឆ្នាំ១៩៧៩របបខ្មែរក្រហមជិតដួលរលំខ្ញុំនិងក្រុមគ្រួសារបានរត់ចេញពីភូមិស្រុកដោយធ្វើដំណើរទៅព្រៃដើម្បីរត់ចេញពីសង្គ្រាមខ្មែរក្រហមជាមួយនឹងកងទ័ពវៀតណាម។ ការធ្វើដំណើររបស់ខ្ញុំនិងក្រុមគ្រួសារបានជួបនៅហេតុការជាច្រើនដូចជាការដេកស្លាប់ប្រជាជននៅតាមផ្លូវមានទាំងក្មេងៗនិងចាស់ជរា។ រហូតដល់ចុងឆ្នាំ១៩៧៩ខ្ញុំជាមួយនិងក្រុមគ្រួសារបានធ្វើដំណើរវិលត្រឡប់មករកភូមិស្រុក។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ១៩៨០រហូតមកដល់ពេលបច្ចុប្បន្នក្រុមគ្រួសាររបស់ខ្ញុំបានប្រកបមុខរបរជាកសិកររហូតដល់សព្វថ្ងៃ។
បច្ចុប្បន្នខ្ញុំមានជំងឺប្រចាំកាយដូចជា ជំងឺលើសឈាម និងជំងឺក្រពះពោះវៀន។ មូលហេតុដែលខ្ញុំកើតមានជំងឺនេះគឺបណ្តាលមកពីក្មេងខ្ញុំធ្វើការងារធ្ងន់លើសកម្លាំងកង្វះអាហារហូបចុកនិងដល់ពេលបច្ចុប្បន្នខ្ញុំមានអាយុច្រើនផងដែរ។ ការព្យាបាលជំងឺរបស់ខ្ញុំគឺបានទៅមន្ទីពេទ្យដែលនៅជិតផ្ទះ ពេលទៅដល់មន្ទីពេទ្យគ្រូពេទ្យបានពិនិត្យជំងឺនិងបានឱ្យថ្នាំខ្ញុំមកលេបនៅផ្ទះជាប្រចាំថ្ងៃ។ នៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៣ ខ្ញុំត្រូវបានក្រុមការងាររបស់មជ្ឈមណ្ឌឯកសារបានអញ្ជើញខ្ញុំចូលរួមពិនិត្យសុខភាព ទើបខ្ញុំបានដឹងថាខ្ញុំលើសឈាម និងទទួលបាន «កូនសៀវភៅព័ត៌មានអំពីការថែទាំសុខភាពដល់អ្នករស់រានមានជីវិតពីរបបខ្មែរក្រហម» ហើយខ្ញុំបានអានកូនសៀវភៅនេះជាប្រចាំនិងទទួលបានអត្ថប្រយោជន៍ជាច្រើនពីកូនសៀវភៅនេះផងដែរ។ ជាចុងក្រោយខ្ញុំសូមថ្លែងអំណរគុណដល់ក្រុមការងាររបស់មជ្ឈមណ្ឌឯកសារកម្ពុជាដែលបានចុះមកសួរសុខទុក្ខដល់រូបខ្ញុំនិងសូមជូនពរឱ្យក្រុមការងារទាំងអស់ជួបប្រទះតែពុទ្ធពរទាំងឡាយបួនប្រការគឺ៖អាយុ វណ្ណះ សុខះ និងពលះ កុំបីឃ្លៀងឃ្លាតឡើយ។[1]
អត្ថបទដោយ ផាត ពន្លក
[1]ស៊ុន រ៉ន ៖ សម្ភាសន៍ផ្ទាល់មាត់,«សាច់រឿងសង្ខេបអ្នករស់រានមានជីវិតពីរបបខ្មែរក្រហម និងអំពីស្ថានភាពជំងឺបច្ចុប្បន្ន» សម្ភាសន៍ដោយ ៖ ផាត ពន្លក នៅឆ្នាំ២០២៥,មជ្ឈមណ្ឌលសះស្បើយបាក់នឹម មជ្ឈមណ្ឌលឯកសារកម្ពុជា សាខាខេត្តកំពត