ហែម ភ័ណ្ឌ៖ កងនារីស្រែអំបិល (កំពត)

នៅ ឆ្នាំ១៩៧៥ ភ័ណ្ឌ និងកងតំបន់៣៣ទាំងអស់ ត្រូវបានផ្លាស់ចេញពីផ្សារស្ពឺ បញ្ជូនឲ្យទៅស្រែអំបិលនៅក្នុងខេត្តកំពត។
ភ័ណ្ឌ បាននិយាយរៀបរាប់ពីរឿងរ៉ាវដូចខាងក្រោម៖ ភ័ណ្ឌ ភេទស្រី អាយុ៦៥ឆ្នាំ សព្វថ្ងៃធ្វើមេភូមិក្រពើពីរក្រោម។ ភ័ណ្ឌ មានស្រុកកំណើតនៅភូមិទឹកអំបិល ឃុំល្វៀង ស្រុកសំរោង ខេត្តតាកែវ ។ បច្ចុប្បន្នរស់នៅភូមិក្រពើពីរក្រោម ឃុំក្រពើពីរ ស្រុកវាលវែង ខេត្តពោធិ៍សាត់ ។ ភ័ណ្ឌ មានឪពុកឈ្មោះ ហែម សែ (ស្លាប់) និងម្ដាយឈ្មោះ ចិន ផាន (ស្លាប់)។ ភ័ណ្ឌ មានបងប្អូន៧នាក់ (ស្រី៤នាក់)។ ភ័ណ្ឌ ជាកូនទី១នៅក្នុងគ្រួសារ ។ ភ័ណ្ឌ មានប្ដីឈ្មោះ អែម អឿន អាយុ៧១ឆ្នាំ (ស្លាប់)។ ភ័ណ្ឌ មានកូនចំនួន៤នាក់ (ស្រីម្នាក់) សព្វថ្ងៃកូនរបស់ ភ័ណ្ឌ មានគ្រួសារអស់ហើយ។
កាលពីក្មេង ភ័ណ្ឌ បានចូលរៀនបានត្រឹមថ្នាក់ទី១២ (សង្គមចាស់) នៅសាលានៅបឋមសិក្សា រ៉ូម ដែលស្ថិតក្នុងឃុំល្វៀង ខេត្តតាកែវ។ ភ័ណ្ឌ ចូលរៀនដំបូងមានអាយុប្រហែល៨ឆ្នាំ ។ មុនដំបូង ភ័ណ្ឌ មិនចង់ចូលរៀននោះទេ ដោយសារតែឪពុកម្ដាយបង្ខិតបង្ខំឲ្យចូលរៀន ទើប ភ័ណ្ឌ ចូលរៀន។ ភ័ណ្ឌ ចូលរៀននៅឆ្នាំ ១៩៦៩ ហើយបានឈប់រៀនវិញ។ នៅឆ្នាំ១៩៧០ នៅពេលលោកសេនាប្រមុខ លន់ លន់ ធ្វើរដ្ឋប្រហារទម្លាក់សម្ដេចព្រះនរោត្ដម សីហនុ។ បន្ទាប់ពីឈប់រៀនមិនបានកន្លះខែ ភ័ណ្ឌ បានឃើញប្រជាជនជាច្រើនបាននាំគ្នាឡើងទៅធ្វើបាតុកម្មនៅសាលាស្រុកសំរោង ដើម្បីទាមទារឲ្យ សម្ដេចព្រះនរោត្ដម សីហនុ យាងចូលមកក្នុងប្រទេសវិញ។ ប្រជាជនដែលឡើងទៅធ្វើបាតុកម្មភាគច្រើនត្រូវបានកងទ័ពរបស់លោកសេនាប្រមុខ លន់ នល់ បាញ់សម្លាប់ដោយមិនញញើតដៃ ព្រោះដោយសារមានបញ្ជាពីលោកសេនាប្រមុខលន់ នល់ ផ្ទាល់។ ដោយឃើញសភាពការណ៍ច្របូកច្របល់ ឪពុកម្ដាយ ភ័ណ្ឌ បានជម្លៀស ភ័ណ្ឌនិងប្អូនៗទាំងអស់ឲ្យទៅរស់នៅផ្លូវជាតិលេខ៣បានរយៈពេលជិត១ឆ្នាំ ទើបត្រឡប់មករស់នៅស្រុកកំណើតវិញ។
នៅឆ្នាំ១៩៧៣ ចាប់ផ្ដើមមានការទម្លាក់គ្រាប់បែកដោយទាហានអាមេរិ កាំង មកលើភូមិដែល ភ័ណ្ឌកំពុងរស់នៅ។ នៅ អំឡុងពេលនោះប្រជាជននៅក្នុងភូមិត្រូវបានស្លាប់ និងរងរបួសជាច្រើននាក់ រីឯផ្ទះសម្បែងត្រូវបានបំផ្លិចបំផ្លាញ និងឆាបឆេះគ្មានសល់។ បន្ទាប់ពីស្ងប់ស្ងាត់ការទម្លាក់គ្រាប់បែកប្រជាជននៅក្នុងភូមិបាននាំគ្នាជីករណ្ដៅត្រង់សេទុកសម្រាប់លាក់ខ្លួន។ គ្រាប់បែកដែលទាហានអាមេរិកកាំងទម្លាក់មកភាគច្រើនសុទ្ធតែ បេ៥២ និងគ្រាប់បែកចង្កោម។ នៅពេលយប់ ប្រជាជននៅក្នុងភូមិមិនសូវហ៊ានសម្រាកប៉ុន្មានទេ ព្រោះដោយសារយន្តហោះអាមេរិកកាំងបានហោះប្រត្រុយជាច្រើនដងក្នុងមួយថ្ងៃ ។
ក្នុងឆ្នាំ១៩៧៤ ភ័ណ្ឌ បានស្ម័គ្រចូលធ្វើជាកងនារីខ្មែរក្រហម នៅក្នុងកងតំបន់៣៣ ដែលដឹកនាំដោយ តា ធី។ បន្ទាប់មក តា ធី បានជ្រើសរើសឲ្យ ភ័ណ្ឌ ចូលធ្វើជានីរសារនៅតំបន់៣៣។ ការងារដែល ភ័ណ្ឌ ត្រូវធ្វើគឺ ត្រូវរត់សំបុត្រពីរណ្ដៅត្រង់សេមួយ ទៅរណ្ដៅត្រង់សេមួយទៀត ពេលដែលមានផែនការផ្លាស់ប្ដូរម្ដងៗ ។
នៅថ្ងៃទី១៧ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៧៥ កងទ័ពខ្មែរក្រហមបានវាយចូលទៅដល់ទីក្រុងភ្នំពេញ ពេលនោះកងតំបន់លេខ៣៣ទាំងអស់ បានចូលវាយទៅតាមផ្លូវចោមចៅ(ភ្នំពេញ) ហើយបានឈរជើងនៅផ្លូវជាតិលេខ៤។ មិនប៉ុន្មានម៉ោងផង កងទ័ពខ្មែរបានវាយរំដោះបានទីក្រុងភ្នំពេញ ហើយបានគ្រប់គ្រងទីក្រុងភ្នំពេញទាំងស្រុង។ បន្ទាប់ពីទទួលបានជ័យជម្នះទៅលើកងទ័ពលោកសេនាប្រមុខ លន់ នល់ កងទ័ពខ្មែរក្រហមចាប់ផ្ដើមជម្លៀសប្រជាជនចេញពីទីក្រុងភ្នំពេញ ព្រោះខាងកងទ័ពខ្មែរក្រហមត្រូវការបោសសម្អាតអ្នកដែលពាក់ព័ន្ធជាមួយលោកសេនាប្រមុខ លន់ នល់ ប្រជាជនដែលរឹងទទឹងមិនព្រមចេញខ្មែរក្រហមបាញ់សម្លាប់នៅក្នុងផ្ទះតែម្ដង ។ បន្ទាប់ពីចូលកាន់កាប់ភ្នំពេញបានរយៈពេលមួយថ្ងៃ កងតំបន់លេខ៣៣ទាំងអស់ ត្រូវបានដកឲ្យត្រឡប់មករស់នៅផ្សារស្ពឺវិញ (ខេត្តកំពង់ស្ពឺ)។ បន្ទាប់ពីរស់នៅផ្សារស្ពឺបានរយៈពេលប្រហែល១ខែ កងតំបន់៣៣ទាំងអស់ត្រូវបានផ្លាស់ឲ្យមករស់នៅខេត្តកំពត ដើម្បីធ្វើស្រែអំបិលនៅទីនោះ។ នៅពេលផ្លាស់មកក្នុងខេត្តកំពតដំបូង កងតំបន់៣៣ ទាំងអស់ត្រូវបានបញ្ចូលក្នុងក្របខណ្ឌ័រដ្ឋខ្មែរក្រហម ខាងធ្វើអំបិល ។ ភ័ណ្ឌ បាននិយាយបន្តថា សម្រាប់ការងារនៅក្នុងខេត្តកំពត នៅពេលថ្ងៃធ្វើស្រែអំបិល រីឯពេលយប់កាន់កាំភ្លើងយាមនៅតាមឆ្មេរសមុទ្រ។ សម្រាប់ការងារការផលិតអំបិលវិញ នៅខែប្រាំង ភ័ណ្ឌ និងកងតំបន់៣៣ ទាំងអស់ ចាប់ផ្ដើមសម្អាតទីធ្លានៅក្នុងស្រែ ខែវស្សាចាប់ផ្ដើមបូមទឹកដាក់ស្រែ ពេលទទួលបានអំបិលក៏នាំគ្នារែកទាំងយប់ទាំងថ្ងៃដាក់ក្នុងឃ្លាំង ។ ពេលដែលឈឺថ្កាត់ម្ដងៗមានគ្រូពេទ្យចាំជួយពិនិត្យ និងបើកថ្នាំឲ្យលេប ។
ក្នុងឆ្នាំ១៩៧៩ កងទ័ពវៀតណាមបានវាយចូលមកដល់ខេត្តកំពត នៅខណៈពេលនោះកងតំបន់៣៣ ទាំងអស់បានប្រមូលកម្លាំង ដើម្បីទៅទប់ទល់ជាមួយកងទ័ពវៀតណាម ដោយកងទ័ពវៀតណាមមានកម្លាំងច្រើនមិនអាចទប់ទល់កងទ័ពតំបន់៣៣ ទាំងអស់បានរត់ចេញពីខេត្តកំពត សំដៅមកព្រំដែនថ្មដា (ខេត្តពោធិ៍សាត់) ហើយបានរត់បន្តចូលទៅរស់នៅក្នុងទឹកដីថៃ។ លុះដល់ខែ១២ ឆ្នាំ១៩៧៩ ភ័ណ្ឌ និងកងតំបន់៣៣បានចេញពីទឹកដីថៃ ត្រឡប់មករស់នៅថ្មដាវិញ ។ ភ័ណ្ឌ រស់នៅថ្មដារហូតដល់ឆ្នាំ១៩៩១ ទើបចុះពីថ្មដាមករស់នៅភូមិក្រពើពីរក្រោម ឃុំក្រពើពីរ ស្រុកវាលវែង ខេត្តពោធិ៍សាត់ ហើយបានបន្តរស់នៅរហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ន ដោយប្រកបមុខរបរធ្វើស្រែចម្ការ និងធ្វើជាមេភូមិនៅក្រពើពីរក្រោម៕
អត្ថបទដោយ ចាន់ ណារិទ្ធ
អត្ថបទទាក់ទង

សង្ខេបប្រវត្តិ ញឹម ស៊ីម ហៅ សូត ជាសមាជិកវរសេនាតូច ៧០១ វរសេនាធំ ៦០១ នៃកង...

តុប គីម៖ ខ្លាចកូនរត់មិនរួច ត្រូវអង្គការធ្វើបាប

ការផ្លាស់ប្តូរតួនាទីក្នុងសម័យខ្មែរក្រហម ក៏ជាផែនការបំផ្លាញបដិវត្តន៍ដែរ៖...

មិន សុធី ៖ ដំណើរជីវិតក្នុងរបបខ្មែរក្រហម

ពេជ ផន ហៅ ម៉ៃ ផូ៖ ប្រធានគមនាគមចម្ការកៅស៊ូ ភូមិភាគ បូព៌ា(២០៣)


